Transport i logistyka w branży automotive – wyzwania i kierunki rozwoju według Raportu PZPM
Polski Związek Przemysłu Motoryzacyjnego pod koniec 2024 roku wydał Raport Branży Motoryzacyjnej – podsumowanie najważniejszych obszarów polskiej i europejskiej motoryzacji, a także trendy i prognozy na 2025 rok. W poniższym artykule skupimy się na poruszonych w nim kwestiach dotyczących wyzwań przed jakimi stają firmy transportowo-logistyczne w sektorze automotive.
Struktura produkcji a transport w branży automotive
Logistyka i transport w sektorze motoryzacyjnym są ściśle powiązane ze strukturą produkcji pojazdów i ich komponentów. W Polsce funkcjonują zarówno zakłady produkujące części, jak i fabryki montujące gotowe samochody osobowe oraz ciężarowe. Przemysł ten zatrudnia blisko 490 tys. osób, co stanowi 7,6% całego rynku pracy.
Specyfika transportu w sektorze motoryzacyjnym
Złożoność produkcji oraz różnorodność komponentów wymuszają tworzenie wyspecjalizowanych działów logistycznych w firmach transportowych obsługujących branżę automotive. Jednym z kluczowych wyzwań są duże gabaryty przewożonych produktów — zarówno gotowych pojazdów, jak i wielkogabarytowych części. Wymagają one specjalistycznych środków transportu, takich jak lawety czy lory, wyposażonych w systemy zabezpieczające, np. pasy do kół.
Z uwagi na wysoką wartość przewożonych ładunków często stosuje się dodatkowe środki kontroli. Gotowe samochody trafiają najczęściej bezpośrednio do dealerów lub montowni, co skraca czas transportu i minimalizuje ryzyko opóźnień czy uszkodzeń.
Wyzwania logistyczne i główne ryzyka transportu
Na podstawie Raportu PZPM wyróżnić można 6 głównych wyzwań dotyczących transportu i logistyki w sektorze automotive:
- Wydłużone oczekiwanie na przejściach granicznych w wyniku strajków i kontroli drogowych.
- Przewóz towarów o wysokiej wartości.
- Błędy spowodowane czynnikiem ludzkim, jak niezabezpieczenie towaru, błędne miejsce rozładunku, przyjęcie uszkodzonego towaru przez magazyn rozładunkowy.
- Wymogi podyktowane Zielonym Ładem.
- Optymalizacja czasu i całego łańcucha dostaw.
- Koszty transportowe i związane z nim wydatki, jak np. opłaty drogowe.
Preferowane środki transportu
W transporcie gotowych pojazdów i części dominują przewozy drogowe realizowane specjalistycznymi pojazdami. Równolegle dużą rolę odgrywa transport kolejowy oraz morski, szczególnie w przewozach międzynarodowych. Ze względu na gabaryty produktów, transport lotniczy (cargo) jest rzadko stosowany. W przypadku długich tras popularne są rozwiązania intermodalne i multimodalne, łączące różne środki transportu.
Zależność od produkcji i popytu
Ruchy transportowe w branży są silnie skorelowane z lokalną produkcją oraz aktualnymi trendami konsumenckimi. Zmiany w poziomie sprzedaży przekładają się na wahania w produkcji, co z kolei wpływa na potrzeby transportowe. Dodatkowym wyzwaniem są różnorodne normy załadunkowe – wynikające z dużych różnic w wymiarach i masie przewożonych towarów.
Nowoczesne trendy w logistyce automotive
Współczesna logistyka motoryzacyjna dynamicznie się rozwija, odpowiadając na nowe wyzwania. Kluczowe trendy obejmują:
🔵Digitalizację i zarządzanie danymi przy wsparciu narzędzi takich jak Control Tower i sztuczna inteligencja,
🔵Dekarbonizację i ekologizację transportu – poprzez redukcję emisji, recykling i stosowanie przyjaznych środowisku opakowań,
🔵Optymalizację tras i kosztów, m.in. poprzez efektywne wykorzystanie przestrzeni ładunkowych oraz outsourcing,
🔵Automatyzację i robotyzację procesów transportowych i magazynowych.
Transport zawsze podąża za produkcją – a ta z kolei kształtowana jest przez specyfikę lokalnych rynków oraz decyzje zakupowe konsumentów.
Podsumowanie: wyzwania i perspektywy
Branża motoryzacyjna stoi dziś przed licznymi wyzwaniami. Najważniejsze z nich to dalsza optymalizacja kosztowa, rosnące wymagania w zakresie terminowości i bezpieczeństwa dostaw oraz konsekwentna dekarbonizacja.
Handel i logistyka w ramach Europy i krajów sąsiadujących pozostają dominujące zarówno po stronie importu, jak i eksportu. Polska, dzięki korzystnemu położeniu geograficznemu, doświadczeniu branżowemu oraz konkurencyjnym kosztom pracy, odgrywa coraz ważniejszą rolę w europejskim łańcuchu dostaw sektora automotive.
Źródło oraz pełen raport: https://www.pzpm.org.pl/pl/Rynek-motoryzacyjny/Roczniki-i-raporty/Rocznik-PZPM-Raport-branzy-motoryzacyjnej-2024-2025
