Ciężarówki 3-osiowe w zestawach 32- i 34-metrowych – gdzie mogą jeździć, co przewozić i jakich zezwoleń wymagają?

Jednym z rozwiązań, które odpowiadają na potrzeby optymalizacji w transporcie, są zestawy ciężarowe o długości 32 i 34 metrów. Składające się z ciągnika siodłowego z naczepą i dodatkowym przyczepionym elementem – najczęściej drugim kontenerem lub tzw. „dolly”, mogą przewieźć więcej na raz. W Polsce większe zestawy zaczynają być powszechne, w niektórych krajach Europy są już realną alternatywą dla tradycyjnych zestawów. Sprawdźmy, gdzie mogą jeździć, co nimi transportować i jakie wymagania muszą spełniać przewoźnicy i kierowcy.

Gdzie dopuszczalne są ciężarówki 32- i 34-metrowe?

Tak długie zestawy nie są normą w całej Europie, ale znajdują zastosowanie w krajach, które wprowadzają rozwiązania typu EMS (European Modular System). W ramach EMS możliwe jest zestawienie pojazdów o długości do 25,25 m i masie całkowitej do 60 ton, a w niektórych krajach dopuszcza się także jeszcze dłuższe kombinacje – właśnie 32 i 34 metry.

Kraje, w których takie zestawy są dopuszczalne (z różnymi ograniczeniami):

✅Szwecja i Finlandia – liderzy pod względem długości zestawów. Finlandia zezwala nawet na zestawy do 34,5 metra i 76 ton.

✅Holandia – testuje i zezwala na dłuższe zestawy w określonych warunkach drogowych.

✅Norwegia – dopuszcza długie zestawy na wybranych trasach.

✅Dania, Niemcy, Belgia – pozwalają na zestawy do 25,25 m (tzw. „Lang-Lkw”), ale prowadzą pilotaże dłuższych konfiguracji.

✅Hiszpania – zatwierdziła w 2023 r. zestawy do 32 metrów na wybranych trasach i dla wybranych operatorów.

Długie zestawy – warunki dopuszczenia i wymagania techniczne

Aby móc korzystać z tak długich zestawów, trzeba spełnić szereg warunków:

👉Specjalne zezwolenia i rejestracja pojazdu jako EMS.

👉Trasy muszą być zatwierdzone przez odpowiednie władze drogowe – nie wszystkie drogi są przystosowane do takich pojazdów (promienie skrętu, ronda, skrzyżowania).

👉Zestawy muszą mieć odpowiednie systemy bezpieczeństwa – m.in. monitoring martwego pola, ABS, ESP, a w niektórych krajach także systemy kamer.

👉DMC i naciski na osie muszą być zgodne z lokalnymi przepisami.

👉Odpowiednia liczba osi – często wymagane są 3 osie na ciągniku i naczepie/przyczepie.

Co można przewozić zestawami 32- i 34-metrowymi?

Ze względu na dużą ładowność i długość, takie pojazdy idealnie nadają się do przewozu:

🚚kontenerów (np. 2x 40 ft lub 3x 20 ft),

🚚towarów paletowanych,

🚚dłużyc (np. rury, elementy stalowe),

🚚materiałów sypkich (w specjalnych kontenerach lub cysternach),

🚚przesyłek kurierskich (duże centra dystrybucyjne – „hub and spoke”).

Najczęściej wykorzystywane są w logistyce kontraktowej, przewozach między centrami dystrybucji, transportach nocnych i ruchu wahadłowym.

Ciężarówki 3-osiowe – waga i ładowność

Oczywiście w przypadku większych gabarytów niezwykle ważne jest, aby nie dopuścić do przeładowania. Warto wcześniej zorientować się, ile ładowności ma wywrotka lub inny rodzaj naczepy, ile ton może przewieźć ciężarówka trzyosiowa i jaka jest jej maksymalna masa.

W zależności od rozstawu osi, triadem, czyli nasza ciężarówka 3-osiowa, może przewieźć maksymalnie od 21 ton (gdzie rozstaw to max. 1,3 m) do 24 ton (rozstaw max. 1,4 t).

Jeśli chodzi o zestawy o długości 32 lub 34 metry nie mają jednej ustalonej wartości ładowności, ponieważ zależy ona od:

• konfiguracji zestawu (ciągnik + naczepa + dolly + naczepa/przyczepa),
• liczby osi,
• przepisów obowiązujących w danym kraju,
• ograniczeń infrastrukturalnych (drogi, mosty),
• rodzaju przewożonego ładunku.

Warto więc kierować się przepisami danego kraju, np. w Finlandii DMC takiego zestawu to do 76 ton, a masa własna ok. 26-30 ton, w zależności od konfiguracji, rodzaju naczep i wyposażenia (ładowność netto – ok. 46-50 ton). Innym przykładem mogą być Niemcy i Holandia, gdzie DMC to maksymalnie 60 ton masa własna ok. 25-27 ton, a ładowność netto ok. 33-35 ton.

Transport większym zestawem – wymagania formalne i licencyjne

Oprócz standardowych licencji i zezwoleń, w przypadku większych zestawów wymagane jest dodatkowe pozwolenie, a często także szkolenie z obsługi tego typu pojazdów. Poniżej opisujemy, jakie obowiązki formalne powinien spełniać kierowca, a jakie przewoźnik w kwestii realizowania transportu większym zestawem:

Dla przewoźnika:

📋Licencja wspólnotowa na przewozy międzynarodowe.

📋Dodatkowe pozwolenia na poruszanie się dłuższymi zestawami – wystawiane przez władze drogowe danego kraju.

📋Ubezpieczenia dostosowane do wartości i masy ładunku.

Dla kierowcy:

❗Prawo jazdy kat. CE.

❗Często dodatkowe szkolenia z obsługi długich zestawów.

❗Wiedza i praktyka w manewrowaniu, w tym w warunkach miejskich i przy cofnięciach.

❗Zazwyczaj obowiązuje minimalne doświadczenie zawodowe (np. min. 2 lata).

Plusy i minusy korzystania z większych zestawów

Jak łatwo się domyślić, zarówno organizacja, jak i realizowanie transportu większym zestawem, poza szeregiem korzyści wiąże się z wieloma wyzwaniami. Można zaliczyć do nich chociażby gabaryt i ograniczenia infrastrukturalne. Poniżej przedstawiamy zalety i ograniczenia wynikające z korzystania z zestawów 32- i 34-metrowych.

Plusy	Minusy
Większa ładowność, mniej kursów = niższe koszty transportu	Ograniczona dostępność tras – wymagana jest specjalna infrastruktura drogowa.
Redukcja emisji CO₂ na tonę przewożonego towaru	Problemy z parkowaniem i manewrowaniem – potrzebne dłuższe zatoki, place manewrowe
Optymalizacja pracy floty – lepsze wykorzystanie kierowców i pojazdów.	Większe ryzyko kolizji w ruchu miejskim lub na wąskich drogach.
Idealne do stałych, powtarzalnych tras (np. między magazynami lub fabrykami)	Brak wystarczającej liczby miejsc parkingowych – obecna sieć MOP-ów w Europie nie zawsze przewiduje miejsca dla zestawów tej długości.

 

Niezwykle istotną kwestią, którą warto wziąć pod uwagę decydując się na dłuższy zestaw, jest typ transportu. W przypadku transportu kombinowanego wjazd ciężarówką o długości 32-, 34-metry na prom może stanowić problem. Warto uwzględnić to już na etapie planowania przewozu.

Długie zestawy i o 3 osiach – czego możemy spodziewać się w przyszłości?

Ciężarówki 3-osiowe w zestawach 32- i 34-metrowych to przyszłość transportu dalekodystansowego – ekonomiczna, ekologiczna i wydajna. Jednak wprowadzenie ich do codziennej eksploatacji wymaga odpowiednich regulacji, infrastruktury i przygotowania przewoźników oraz kierowców. Na razie pozostają domeną wybranych krajów, ale z uwagi na naciski na zmniejszenie emisji i zwiększenie efektywności – można się spodziewać ich szerszego zastosowania także w innych państwach, w tym w Polsce.